Góry Fogaraskie – czy warto odwiedzić rumuńskie szlaki? Czym zaskoczy nas najwyższe pasmo Rumunii?

Komentarze (2)

Spis Treści

    Jeśli Tatry znacie już jak własną kieszeń, warto wybrać się w Góry Fogaraskie, które dorównują im wysokością, ale rozciągają się na większym obszarze i są bardziej dzikie. Zachwycą Was w nich rozległe doliny, monumentalne skaliste szczyty, potężne wodospady, malownicze jeziorka i oszałamiające widoki. Z Polski dotrzemy tam samochodem w kilkanaście godzin. A zatem czekamy na lato i w drogę!

    góry Fogaraskie |Jedno ze schronisk nad jeziorem Bâlea (2034 m n.p.m.).

    Gdzie znajdują się Góry Fogaraskie?

    Góry Fogaraskie (Munții Făgăraș), zwane też Fogaraszami lub Fagaraszami, to najwyższe pasmo Karpat Południowych leżące w środkowej Rumunii, pomiędzy Niziną Wołoską a Wyżyną Transylwańską. Jego powierzchnia wynosi 2000 km2. Główna grań Fogaraszy ciągnie się ze wschodu na zachód przez 70 km i obejmuje 6 szczytów o wysokości powyżej 2500 m n.p.m. (Moldoveanu, Negoiu, Viștea Mare, Călțun-Lespezi, Vânătoarea lui Buteanu oraz Dara) oraz 30 przekraczających 2300 m n.p.m. Góry te charakteryzują się dużymi wysokościami względnymi. Deniwelacja (różnica między najwyższym i najniższym wzniesieniem) często wynosi tam aż 2000 m. W Fogaraszach znajduje się ponad 50 jezior polodowcowych. Nazwa pasma pochodzi być może od węgierskiego słowa „fogoly” oznaczającego kuropatwę, zaś wiele szczytów wzięło swe nazwy od imion pasterzy wypasających owce na tamtejszych połoninach. W rumuńskie góry najłatwiej dojedziemy samochodem – przez Słowację i Węgry (biorąc pod uwagę oczywiście ewentualne obostrzenia covidowe). Dla niezmotoryzowanych możliwe jest połączenie kolejowe przez Budapeszt do Braszowa (co najmniej doba w obu pociągach). Na wyprawę szlakami Fogaraszy najlepiej zaplanować sobie minimum tydzień. Warto też pomyśleć o zaopatrzeniu się w Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego oraz wykupieniu dodatkowego ubezpieczenia. W Rumunii ratownictwo górskie jest bezpłatne (działa tam organizacja ratownicza Salvamont), niemniej w razie wypadku NFZ nie pokryje nam transportu do Polski.

    rumunia góry |Słynna trasa Transfogaraska uważana za jedną z najpiękniejszych tras samochodowych na świecie.

    Czy Góry Fogaraskie są dla każdego?

    W Fogarasze najlepiej wybrać się latem lub wczesną jesienią. Zimą góry te stanowią poważne wyzwanie, między innymi dlatego, że spośród kilkunastu schronisk, które się tam znajdują, większość jest nieczynna (poza tym położone są stosunkowo nisko – poniżej 1500 m n.p.m.). Powyżej 2000 m n.p.m. leżą tylko trzy z nich – Cabana Podragu (2136 m n.p.m.), także nieczynne od listopada do maja (poza sezonem otwarta jest tam jedynie przybudówka stanowiąca schron) oraz dwa całoroczne schroniska-hotele nad jeziorem lea (2034 m n.p.m.) przy Trasie Transfogaraskiej, do których zimą można się dostać wyłącznie kolejką linową. Warto też zaznaczyć, że na szlaku prowadzącym główną granią rumuńskich gór znajduje się kilka niewielkich schronów (refugi), w których można przenocować. O tym, jak trudne warunki panują w Górach Fogaraskich zimą, świadczy fakt, że pierwszego zimowego przejścia ich głównej grani dokonano dopiero w 1972 roku. W kwietniu 1977 roku miała natomiast miejsce największa tragedia w historii tych gór – w potężnej lawinie nad jeziorem Bâlea zginęły 23 osoby, w większości licealiści z miasta Sybin, którzy przebywali tam na obozie narciarskim. Trzeba bowiem pamiętać o tym, że śnieg i związane z nim zagrożenie lawinowe występuje w Fogaraszach do późnej wiosny, często nawet do maja czy czerwca.

    Słynna Trasa Transfogaraska, czyli wybudowana w latach 1974–1977 na polecenie dyktatora Nicolae Ceaușescu droga krajowa DN7C przecinająca główny grzbiet najwyższych gór Rumunii z południa na północ, jest w zimie w swoich górnych partiach sięgających 2000 m n.p.m. całkowicie nieprzejezdna. A zatem, jeśli nie jesteśmy alpinistami czy skialpinistami, wycieczkę w Fogarasze powinniśmy zaplanować najwcześniej na przełomie czerwca i lipca.

    Na kilkudniową wyprawę główną granią najwyższych gór Rumunii powinniśmy zabrać namiot. A zatem jedna z trudności trekkingu w Górach Fogaraskich polega na noszeniu dobytku oraz jedzenia i wody na własnych plecach. Tę niedogodność z pewnością wynagrodzą nam jednak urokliwe miejsca biwakowe nad polodowcowymi jeziorkami i pod rozgwieżdżonym niebem (namiot można rozbić właściwie wszędzie, ponieważ Fogarasze nie są objęte terenem parku narodowego). Najwyższe góry Rumunii bywają też gdzieniegdzie trudne technicznie – szlak prowadzący główną granią został częściowo zabezpieczony łańcuchami i miejsca te przypominają nieco Orlą Perć. Najtrudniejszy odcinek grani to Custura Sărăţi. Jest to wąska i eksponowana grań z łańcuchami, znajdująca się między szczytami Șerbota a Negoiu. Grozą napawają też niektóre nazwy, takie jak Strunga Dracului (Żleb Drakuli lub Czarci Żleb) czy La Trei Pasi dei Moarte (Trzy Kroki do Śmierci). Nie ulega jednak wątpliwości, że w sezonie letnim, przy sprzyjających warunkach pogodowych, sprawny turysta z doświadczeniem górskim zdobytym w Tatrach powinien doskonale poradzić sobie z dotarciem na najwyższe szczyty rumuńskich gór.

    Ciekawostką jest to, że w Fogaraszach co roku w lecie odbywa się jeden z najtrudniejszych górskich ultramaratonów – „2x2 Race”. Trasa wiedzie przez najwyższe szczyty i ma dwa warianty o długości 46 lub 18 km. Jak mawiają jego uczestnicy, jest to idealny letni trening dla skialpinistów.


    Czytaj także:


    góry fogaraskie szlaki |Jeden z typów oznaczenia szlaków w Rumunii.

    Góry Fogaraskie – jakie szlaki polecamy?

    Wyruszając w najwyższe góry Rumunii, warto zaopatrzyć się w którąś z dostępnych na polskim rynku map. Do dyspozycji mamy węgierską mapę wydawnictwa DIMAP w skali 1:60 000, rumuńską Bel Alpin w skali 1:75 000, austriacką Schubert & Franzke w skali 1:75 000 i 1:35 000 czy polską ExpressMap w skali 1:80 000. Możemy też zakupić któryś z kilku wydanych po polsku przewodników – „Góry Fogaraskie oraz Iezer” (Bezdroża, 2007), „Rumunia i Mołdowa” (Pascal, 2008), „Rumunia. Karpaty Południowe” (Bergverlag Rother, 2018) czy „Góry Rumunii. Tom I” (Wyd. Sklepu Podróżnika, 2019). Będąc już na miejscu, warto też skorzystać z aplikacji Munţii Noştri, skąd można bezpłatnie pobrać na telefon mapę Gór Fogaraskich.

    W Rumunii szlaki znakuje się inaczej niż w Polsce. Znaki maluje się tam na białym tle w trzech kolorach: niebieskim, żółtym i czerwonym, ale mogą one przyjmować kształt pionowego paska, krzyża, koła lub trójkąta. W Fogaraszach do najpopularniejszych szlaków należą te biegnące przez główną grań.

    Oczywiście celem większości wypraw jest zdobycie najwyższego szczytu pasma, czyli Moldoveanu (2544 m n.p.m.). Prowadzi na niego wiele tras, ale najbardziej malownicza jest chyba ta wiodąca znad jeziora lea. Do pokonania pozostaje wówczas nieco ponad 500 m, na co należy sobie zaplanować mniej więcej 7 godzin i drugie tyle w dół. Teoretycznie, przy sprzyjających warunkach pogodowych w lecie jest więc możliwe zdobycie Moldoveanu w jeden dzień, choć będzie to bardzo wyczerpująca wycieczka. Wędrując bez namiotu, można zaplanować nocleg w schronisku Cabana Podragu, znajdującym się mniej więcej w połowie drogi na szczyt. Oczywiście w obydwu przypadkach jedzenie i wodę niesiemy na własnych plecach (w Cabana Podragu można skorzystać z oferty kuchni, ale menu jest tam bardzo skromne). Szlak nie jest trudny. Na całej trasie znajdują się tylko dwa fragmenty z łańcuchami, a przez większość czasu idzie się płaską granią, trawersując mijane szczyty (zdobywa się  tylko dwa z nich – Arpasul Mare – 2468 m n.p.m. i Viştea Mare – 2527 m n.p.m.). Po drodze można odpocząć w schronie pod przełęczą Portita Arpasului, a na szczycie Moldoveanu zaskoczy nas pamiątkowa księga, do której wpisują się turyści.

    Ciekawym i trudnym technicznie szlakiem jest trasa prowadząca na drugi co do wielkości szczyt Fogaraszy – Negoiu (2535 m n.p.m.). Całodniową wycieczkę można zacząć na przykład w leżącej przy Trasie Transfogaraskiej miejscowości turystycznej Piscul Negru (1300 m n.p.m.). W takim wypadku do pokonania będzie ponad 1200 m przewyższenia. Pod główną granią Fogaraszy można odpocząć nad jeziorem Lacul Călţun (2135 m n.p.m.), gdzie znajduje się też schron. Ostatnim etapem przed Negoiu jest osławiony Czarci Żleb (Strunga Dracului) – zabezpieczony łańcuchem dwustumetrowy komin skalny o kącie nachylenia dochodzącym do 80 stopni. Widok z Negoiu oszałamia wielką liczbą wyłaniających się zza siebie niższych szczytów.

    Jeśli jest się zmotoryzowanym i nie planuje się przejścia głównej grani Fogaraszy,  wiele wycieczek można odbyć na lekko, docierając wysoko w góry dzięki Trasie Transfogaraskiej. Jedną z takich krótkich, kilkugodzinnych tras jest szlak prowadzący na szczyt Vânătoarea lui Buteanu (2507 m n.p.m.). Wycieczkę można rozpocząć nad jeziorem lea, skąd należy wspiąć się na przełęcz  Şaua Caprei (2315 m n.p.m.). Kilkadziesiąt metrów niżej leży jezioro Capra, nad którym znajduje się charakterystyczny biały obelisk upamiętniający wspinaczy, którzy zginęli tam w lawinie z 1963 roku. Za przełęczą Vârful Vâiugi znajduje się najtrudniejszy fragment szlaku z dużą ekspozycją, a z wierzchołka Negoiu można podziwiać panoramę innych fogaraskich szczytów.

    Z całą pewnością w najwyższych górach Rumunii nudzić się nie będziemy. Szlaki można dobierać zgodnie z własnymi możliwościami kondycyjnymi i ambicjami. To, co nas może zaskoczyć w tych górach, to większa niż w Tatrach liczba zwierząt – świstaków czy kozic, a także… niedźwiedzi (Rumunia ma największą populację niedźwiedzia brunatnego w Europie). Na fogaraskich ścieżkach można też spotkać psy pasterskie, które często wędrują wraz z turystami, prowadząc ich na szczyty i otrzymując w zamian jedzenie.

    Fogarasze mapa |Turysta na szlaku prowadzącym w dół z najwyższego szczytu Fogaraszy – Moldoveanu (2544 m n.p.m.).

    Ile kosztuje wycieczka i nocleg w Górach Fogaraskich?

    Koszt trekkingu w Fogaraszach będzie uzależniony od naszego pomysłu na spędzenie czasu w tych górach. Jeśli wybierzemy trekking główną granią gór z plecakiem i namiotem, będzie to wyjazd niskobudżetowy, który można z powodzeniem określić mianem ekoturystyki. Jeśli zdecydujemy się na noclegi w fogaraskich pensjonatach lub schroniskach, musimy liczyć się z tym, że ich ceny będą zbliżone do cen polskich, oscylując średnio od 100 do 200 zł za pokój dwuosobowy (często w cenę wliczone będzie śniadanie). Sporo wydamy, nocując w którymś ze schronisk nad jeziorem Bâlea – w Cabana Poltinu za dwuosobowy pokój ze śniadaniem zapłacimy 210 zł, a w Cabana Bâlea Lac aż 280 zł. W pozostałych schroniskach ceny będą bardziej przystępne, choć nie niskie – przykładowo w Cabana Negoiu za nocleg dwóch osób ze śniadaniem zapłacimy 150 zł, a w Cabana Bâlea Cascada, gdzie znajduje się dolna stacja kolejki linowej Bâlea Lac, 170 zł. Za tygodniowy lub 10-dniowy wyjazd w Góry Fogaraskie z biurem podróży zapłacimy ok. 3 tys. zł.

    rumuńskie góry |Skaliste szczyty Fogaraszy.

    Jaki ekwipunek może się przydać w Górach Fogaraskich?

    Jeśli wybieramy się w najwyższe góry Rumunii z namiotem, powinniśmy pomyśleć o ciepłym śpiworze, najlepiej puchowym, gdyż noc na wysokości powyżej 2000 m n.p.m. z pewnością zaskoczy nas swoim chłodem. Bardzo ważnym elementem naszego ekwipunku będzie też mała kuchenka turystyczna, która pozwoli nam na zagotowanie wody i przygotowanie ciepłego posiłku. W niższych partiach gór przydadzą nam się też kijki trekkingowe, które będziemy mogli złożyć i przytroczyć do plecaka, kiedy pojawią się trudności skalne. Jeśli wyjazd w Fogarasze planowalibyśmy wiosną, jesienią lub zimą, z pewnością należy zaopatrzyć się też w rakiczekan (warto też umieć z nich korzystać).

    rumuńskie góry |Owce pasące się nieopodal szczytu Moldoveanu (2544 m n.p.m.).

    Polecane akcesoria i ubiór w Górach Fogaraskich

    Przygotowując się do zdobywania fogaraskich szczytów, po pierwsze trzeba zabrać odpowiednie buty trekkingowe, dopasowane do charakteru wycieczki i pory roku – jeśli chcemy zdobywać skaliste szczyty, przyda nam się sztywniejsza podeszwa i wysoka cholewka, jeśli zostajemy przy mniej wymagających szlakach, zwróćmy uwagę na oddychalność, solidność konstrukcji i różnorodny bieżnik na podeszwie. Od butów wiele zależy – między innymi powodzenie naszej wyprawy, bo obtarte stopy skutecznie utrudnią nam wędrówkę. Kolejną ważną sprawą jest ubiór warstwowy, czyli dobra bielizna termoaktywna, która wydajnie odprowadzi wilgoć, warstwa środkowa, czyli ocieplenie, np. solidny polar, warto też rozważyć puchówkę, jeśli wybieramy się w Fogarasze poza najcieplejszymi miesiącami. Na to wszystko powinniśmy mieć coś wiatroszczelnego, np. dobry softshell, warto też zawsze pamietać o membranowej kurtce przeciwdeszczowej, która w razie ulewy lub innych ekstremalnych warunków będzie niezastąpiona. Pogoda w Fogaraszach bywa kapryśna nawet latem. Istotne są też spodnie, w których będziemy przemierzać rumuńskie szlaki, powinny być elastyczne, oddychające i nie chłonąć nadmiernie wody, tu znów sprawdzi się materiał softshellowy. Pamiętajmy, że jeśli za sprawą ubioru zapewnimy sobie odpowiedni komfort termiczny, łatwiej nam będzie pokonać trudności napotkane na szlaku i cieszyć się z surowego piękna otaczających nas krajobrazów.

    góry fogaraskie przewodnik |Widok ze szczytu Parângul (2074 m n.p.m.).

    Powiązane Wpisy

    Gravelove Alicante – rowerem po Hiszpanii

    Alicante, Hiszpania to mekka rowerzystów trenujących przed sezonem. Swoją sławę zawdzięcza różnorodności terenu, niewielkiej ilości dni deszczowych i kilometrom tras o niewielkim ruchu samochodowym. Do tego zapierające dech w piersiach widoki – lazurowe Morze Śródziemne, pagórkowate tereny i górzyste wąwozy. Znajdują się tu trasy dla rowerzystów różnej maści – szosa, MTB, enduro czy gravel. Czytaj więcej

    Komentarze (0)

    Mały Szlak Beskidzki – gdzie się znajduje oraz jak przejść? Co warto wziąć ze sobą na szlak MSB?

    Nazywany czasem szlakiem północnym lub młodszym bratem Głównego Szlaku Beskidzkiego, prowadzi w miejsca, w które GSB nie dociera. Wędrując Małym Szlakiem Beskidzkim odwiedzimy rzadziej uczęszczane przez turystów pasma Beskidu Małego, Makowskiego oraz Wyspowego. Wyprawa na MSB jest świetną okazją do spróbowania swoich sił w wędrowaniu na dłuższym dystansie. Czytaj więcej

    Komentarze (0)

    Lawiny w Tatrach – jak uniknąć wypadku lawinowego?

    Lawiny śnieżne są jednym z kluczowych zagrożeń występujących zimą lub wczesną wiosną w górach. Tegoroczny sezon, który jest szczególnie niebezpieczny, już nie raz udowodnił jak groźny może być ten biały żywioł. Wszystkie osoby poruszające się w rejonach zagrożonych lawinami - narciarze, wspinacze czy piesi turyści, powinni wiedzieć w jakich warunkach powstają lawiny i jak można się przed nimi chronić. Czytaj więcej

    Komentarze (0)

    Powiązane produkty